Geschiedenis van The Maastricht International Poetry Nights
1989
Het idee om in Maastricht een internationale poëziemanifestatie te
organiseren, waarbinnen plaats moest zijn voor dichters uit Nederland (inclusief
dichters uit de stad Maastricht en de provincie Limburg), de omringende
buurlanden en de rest van de wereld, sluimerde sinds 1989. In dat jaar werd het
53ste Wereldcongres van PEN International in Maastricht gehouden en ter
gelegenheid daarvan werden er twee groots opgezette Poetry Nights gerealiseerd,
die veel publieke belangstelling trokken. Ook bij Poetry International uit
Rotterdam leefde de gedachte om met Poetry on the Road naar Maastricht te komen.
1996
Na uitgebreid overleg vond in juni 1996 Poetry on the Road Maastricht plaats. Een selecte groep dichters, afkomstig uit alle windstreken, trad met veel succes op in het nieuwe Bonnefantenmuseum. Ook de deelnemende dichters waren enthousiast over de locatie en de grote publieke belangstelling. Over de aanwezigheid van een groot aantal jongere poëzieliefhebbers waren zij niet alleen verbaasd, maar ook zeer tevreden. De internationale poëziemiddag voor kinderen was een succes. Taalbarrières verdwenen als sneeuw voor de zon en er heerste een feestelijke stemming.
Dit was reden genoeg om het evenement grondig te evalueren. Na overleg met de directeur van Poetry International, dienst KCO en de toenmalige wethouder van Cultuur, Mr. R. M. L. A. Leenders werd besloten dat Maastricht een zelfstandige, onafhankelijke koers zou gaan varen. Dit resulteerde in de oprichting van de stichting The Maastricht International Poetry Nights, die om de twee jaar een internationaal poëziefestival zou organiseren.
1998
De eerste editie van The Maastricht International Poetry Nights vond wederom plaats in de ronde zaal van het Bonnefantenmuseum met een romantisch uitzicht op de Maas.
Het programma werd inhoudelijk en organisatorisch veranderd. Zo werden er twee eregasten, Les Murray (Australië) en Cees Nooteboom(Nederland), uitgenodigd die op de vrijdag- en de zaterdagavond niet alleen hun gedichten lazen, maar ook werden geïnterviewd.
De programmering was evenwichtig en door de wat langere pauzes kregen dichters en publiek ruim de tijd om met elkaar in contact te komen in het aangrenzende restaurant van het Bonnefantenmuseum. De publieke belangstelling was groot en bestond uit een bonte mengeling van jong en oud. De stand van boekhandel De Tribune werd druk bezocht. Affiches, festivalboeken en de bundels van de dichters werden door het publiek gekocht en ter signering voorgelegd.
Onder de titel Maastricht én de rest van de wereld werd het succesvolle eerste poëziefestival op de zondagmiddag feestelijk afgesloten: een negental dichters uit Limburg las samen met de nog aanwezige buitenlandse collega's, afgewisseld met muzikale optredens.
2000
De tweede editie van The Maastricht International Poetry Nights werd in 2000 gehouden. Vier dagen lang zouden dichters uit de hele wereld in Maastricht aanwezig zijn om te lezen en van deze Bourgondische stad te genieten. De kindervoorstellingen werden uitgebreid, evenals het aantal eregasten, waaronder Nobelprijswinnaar Seamus Heaney (Ierland), Wilma Stockenström (Zuid-Afrika) en Gerrit Kouwenaar (Nederland). Een nieuw initiatief was het verlenen van een opdracht tot het schrijven van een essay onder de titel 'About Poetry / Over Poëzie'. De dichter/essayist Wiel Kusters vond het een eer om deze eerste opdracht te aanvaarden.
Net als bij de eerste editie van The Maastricht International Poetry Nights werd nu opnieuw samengewerkt met het Kulturbüro van de Duitse gemeente Aken en het Antwerpse festival Dichters in Elzenveld. Zo werd voor een aantal dichters de mogelijkheid geschapen om niet alleen in Maastricht te lezen maar ook elders. Uiteindelijk vormden deze internationale contacten op bescheiden schaal de basis om in 2000, tijdens het festival, een conferentie te organiseren van kleinschalige Europese poëziefestivals.
2002
Op 13, 14, 15 en 16 juni werden in 2002 voor de derde keer The Maastricht International Poetry Nights georganiseerd. Eregasten van deze editie: Jan Owen (Australië), Gennadij Ajgi (Rusland) en Rutger Kopland (Nederland). Tijdens de openingsavond op donderdag 13 juni werd de tweede lezing About Poetry / Over poëzie dit jaar worden uitgesproken door de dichter, criticus en schrijver Maarten Doorman.
Wederom een nieuw initiatief is de uitreiking van de Hans Berghuisstokvoor Poëzie, een prijs voor poëzie bestaande uit het recht om de wandelstok van de Limburgse dichter Hans Berghuis te gebruiken plus een geldbedrag van 4.000 Euro, ter beschikking gesteld door de Gemeente Maastricht. De Chinese dichter Duoduois de eerste winnaar van deze prijs.
Afgesloten werd op zondagmiddag met een programma gewijd aan en gevuld door jonge Nederlandse dichters.
2004
Op 17, 18,19 en 20 juni 2004 voltrok zich de vierde editie van The Maastricht International Poetry Nights. Het festival heeft een nieuwe locatie gekregen. Het Derlon Theater aan het Plein 1992 in Maastricht biedt meer zitplaatsen, en beter voorzieningen. Toch blijft de informele omgang tussen dichters en publiek, kenmerkend voor de eerste drie festivals in het Bonnefantenmuseum, gehandhaafd. Eregasten in 2004 zijn H.H. ter Balkt (Nederland), Zsofia Balla (Roemenië / Hongarije) en Tomaz Salamun (Slovenië). De nadruk ligt op de poëzie uit de landen die net zijn toegetreden tot de EU, met dichters uit Estland, Letland, Litouwen, Polen, Hongarije en Slovenië.
Piet Gerbrandy verzorgde het essay ‘About Poetry’. De tweede winnaar van de Hans Berghuisstok voor poëzie is de Friese dichter Tsjêbbe Hettinga.
In totaal vonden er vier voorstellingen plaats voor basisscholen uit Zuid-Limburg. Door de grotere zaal was een groei in het aantal jonge bezoekers te realiseren. Nieuw was het open podium op de vrijdagavond. Tien dichters maken gebruik van de mogelijkheid uit eigen werk voor te dragen. In het afsluitende zondagmiddagprogramma ‘Tour de Limbourg’ lezen tien in Limburg geboren of woonachtige dichters voor.
Voor foto's, bio en gedicht zie: deelnemers, compleet overzicht 2004.